Abhazlar ya da Türkiye'deki
söylenişiyle Abazalar, bir Kuzey Kafkas halkıdır ve büyük bölümü Gürcistan’ın
kuzeybatı kesiminde yer alan Abhazya’da yaşar. Dilleri
Abhazca, Kafkas dilleri ailesine bağlı olup Kuzeybatı Kafkas dilleri ya da
Abhaz-Adıge dilleri olarak adlandırılan dil öbeği içinde yer
alır.
Abhazlar, değişik lehçelerde
konuşurlar. Bzıb Irmağı yörelerinde yaşayanlara Bzıb Abhazları denir. Abjuy
Abhazları Kodor Irmağı yöresine, Samurzakan Abhazları da Abhazya’nın güneydoğu
yörelerine yerleşmişlerdir. Yazı dili, Abjuy lehçesine dayanır. Rusya
Federasyonu (RF) üyesi Karaçay-Çerkes Cumhuriyeti'nde, Kuban ve Zelençuk
ırmaklarının üst vadilerinde, özellikle yeni oluşturulan (2005) Abaza rayonuda
yaşayan Abazalar'ın (Abazin) dili olan Abazaca, Abhazcaya yakın bir dil olup
anılan cumhuriyetteki 5 resmi dilden biridir. Bu iki dil, yani Abhaz ve Abaza
dilleri, aynı dilin iki ayrı kolunu oluşturur. Bu iki dili konuşanlar
çevirmensiz anlaşabilirler.
Abhazlar geleneksel
ekonomiyle uğraşırlar. Sığır yetiştiriciliği, tarım, bağcılık ve arıcılık,
ekonomik uğraşların başında gelir. Abhazya’daki Abhazların büyük bölümü Ortodoks
Kilisesi’ne bağlı Hıristiyan, azınlığı Sünni Müslüman Abhazlar'dan oluşur. RF
üyesi bir cumhuriyet olan Karaçay-Çerkesya'daki Abazaların (2002'de 32.346)
tamamı Sünni Müslümandır. RF'deki tüm Abazaların sayısı ise, 2002'de 37.942 idi.
Türkiyedeki Abhaz ve Abazaların tamamı Sünni Müslümandır.
Abhazya’daki Abhazlar,
1989’da 525.061 olan toplam Abhazya nüfusunun % 17.8'ni (93.267)
oluşturuyorlardı. 1993'te Gürcü nüfusun Abhazya'dan ayrılmış,ayrıca Rumların
büyük ölçüde Yunanistan'a göç etmiş olmaları nedeniyle, Abhazya genel nüfusunun
şimdilerde 350 bin dolayına düşmüş olduğu tahminleri
yapılmaktadır.
Vikipedi, özgür ansiklopedi
- 15.03.2007